tel: 663 803 028
email: kancelaria@pawelbujko.pl
Kancelaria Radcy Prawnego
w Giżycku i Olsztynie
Kancelaria Radcy Prawnego
w Giżycku i Olsztynie

Na czym polega i jak odbywa się zniesienie ustawowej wspólności małżeńskiej?

Zawarcie związku małżeńskiego w polskim porządku prawnym wiąże się z automatycznym powstaniem ustroju wspólności majątkowej, o ile małżonkowie nie zdecydowali się wcześniej na odmienne uregulowanie tej kwestii. Oznacza to, że składniki majątkowe nabywane w trakcie trwania małżeństwa stają się co do zasady wspólną własnością obojga małżonków. Zdarzają się jednak okoliczności, w których utrzymywanie tego stanu staje się niekorzystne, co rodzi konieczność ustanowienia rozdzielności majątkowej.

Sposoby zniesienia wspólności majątkowej

Polskie prawo przewiduje dwie podstawowe drogi prowadzące do ustanowienia rozdzielności. Pierwszą jest umowna rozdzielność majątkowa, znana potocznie intercyzą, którą małżonkowie mogą zawrzeć w dowolnym momencie trwania związku w formie aktu notarialnego. To rozwiązanie polubowne, wymagające zgodnej woli obu stron. Druga droga prowadzi przez postępowanie sądowe i znajduje zastosowanie wówczas, gdy brak jest porozumienia. Sąd może orzec o zniesieniu wspólności z ważnych powodów, takich jak trwonienie majątku, separacja faktyczna, uzależnienia czy rażąca niegospodarność jednej ze stron. Rozdzielność powstaje również z mocy prawa w przypadku ubezwłasnowolnienia, ogłoszenia upadłości, a także w wyniku orzeczenia separacji lub rozwodu. W sprawach rodzinnych prowadzonych przez kancelarię dla klientów z Giżycka często pojawia się przy tym pytanie, czy samo orzeczenie rozwodu wystarczy do uporządkowania spraw majątkowych małżonków.

Skutki prawne i przebieg postępowania

Z chwilą zniesienia wspólności dotychczasowy majątek wspólny przekształca się we współwłasność ułamkową, a każdy z małżonków zarządza samodzielnie swoim majątkiem. W praktyce oznacza to konieczność przeprowadzenia podziału majątku, który może odbyć się w drodze umowy notarialnej lub postępowania sądowego. Sąd bada okoliczności sprawy i może orzec ustanowienie rozdzielności nawet z datą wsteczną. W trudnych sprawach o podział majątku można skorzystać z pomocy prawnika.

Podsumowanie

Zniesienie ustawowej wspólności majątkowej to instytucja umożliwiająca elastyczne kształtowanie stosunków majątkowych w małżeństwie. Może nastąpić w trybie umownym poprzez intercyzę, na drodze sądowej z ważnych powodów lub z mocy samego prawa. Każda z tych dróg pociąga za sobą określone skutki, w tym konieczność uregulowania podziału dotychczasowego majątku wspólnego. Decyzja powinna być poprzedzona analizą sytuacji oraz konsultacją z prawnikiem, który dobierze optymalne rozwiązanie i pozwoli uniknąć potencjalnych konfliktów w przyszłości.